Groot met een hart voor kinderboeken: hoe kom jij aan je passie voor kinderboeken?

‘Wat zou er aan de andere kant van de heg zijn, dacht Jip. Een paleis? Een hek? Een ridder? Hij ging op de grond zitten en keek door het gaatje. En wat zag hij? Een klein neusje. En een klein mondje. En twee blauwe oogjes. Daar zat een meisje.’ (uit: Jip en Janneke 1, Annie M. G. Schmidt)

We liggen in bed en wachten tot het geluid in de woonkamer wegebt. Het licht is uit. Plots schijnt er een klein nachtlampje door de kamer. We liggen als bevroren naast elkaar. Mijn zus en ik. Mijn persoonlijke leesgeschiedenis begint in een traditionele meisjeskamer die ik deel met mijn bijna vier jaar oudere zus. We moeten elke avond gaan slapen wanneer we helemaal nog niet moe zijn. Daarom kruip ik iedere avond nog even bij mijn zus in bed. Ze doet dan haar nachtlampje aan en leest een verhaaltje van Jip en Janneke voor. We hebben alle boekjes, maar enkele verhalen genieten toch duidelijk onze voorkeur. Daarom leest ze bijna elke avond hetzelfde verhaal. Vaak schudden we bijna uit het bed van het lachen. Later verneem ik dat mijn zus mij vaak in mijn eigen bed droeg omdat ik al naast haar lag te slapen.            
Zo realiseer ik me dat die Jip en Janneke-verhalen een blijvende invloed op me hebben. Ze zijn met zo’n kinderlijk simplisme geschreven, dat ik mezelf beloof dit nooit los te laten. Nog steeds liggen de boekjes naast mijn bed. Af en toe lees ik nog een verhaaltje voor het slapengaan. Dan ruik je de nostalgie bijna in de kamer hangen.            
Ik groei op en lees wat de plaatselijke schoolbibliotheek te bieden heeft. Ik heb een grote voorliefde voor het werk van Ed Franck en Roger Schoemans. Wanneer deze laatste onze school bezoekt, hang ik bijna letterlijk aan zijn lippen. Zijn boek Vlucht uit Belfast heeft me op jonge leeftijd enorm aangegrepen. Zijn houding in onze klas is grappig maar hoogdravend. Voor me zit een echte ‘schrijver’ en ik leer dat schrijvers heel belangrijke mensen zijn.             
Vanaf het derde leerjaar ga ik naar de Stedelijke Academie voor Woord. Mijn leraar heeft een toverdoos vol prachtige poëzie. Mijn eerste kennismaking met dit genre is opnieuw herkenbaar, want Annie M. G. Schmidt duikt weer op. Bij het voordragen van ‘Ik wil niet meer’ leef ik me helemaal uit. Het repertoire waarmee ik later afstudeer, bevat nog steeds enkele pareltjes uit de kinderpoëzie die ik met zo’n kinderlijk enthousiasme breng dat ik er bijna zelf om moet lachen. Mijn liefde voor poëzie en mooie boeken groeit en ik leg een boekenkast aan.            
In het secundair onderwijs merken de leerkrachten Nederlands mijn passie voor boeken en poëzie snel op. Ze reiken me spontaan interessante titels aan en vestigen mijn aandacht op nieuwe uitgaven of onmisbare klassiekers. Zo brengt mijn lievelingsleerkracht Nederlands me in contact met een boek van Bart Moeyaert. Ik neem het boek mee naar huis en lees het in één adem uit. Ik ben – zacht uitgedrukt – overdonderd. Ik probeer zoveel mogelijk boeken van hem te lezen. Ieder boek brengt me in een spiraal van zelfreflectie: wie ben ik? Waarom vind ik dit zo mooi? Wat is hier zo speciaal aan dat ik het niet kan vergeten? Ik besluit contact te zoeken met Bart Moeyaert en dat lukt. We onderhouden een mailcorrespondentie en ik woon alle voorstellingen bij waarin hij opduikt. Ik krijg zelfs een namiddag vrij op school om naar een lezing van hem te gaan. Tijdens deze eerste ontmoeting overval ik hem met vragen en hij antwoordt door niet te antwoorden. Hij laat me in het ongewisse en doet dat zeer bewust. Ik weet dat hij me in zekere zin bespeelt, en dat verscherpt alleen mijn aandacht: hij leert me lezen. Zijn boeken komen me tegen op momenten dat ik het niet verwacht. Ik merk ook dingen op die me treffen: de komst van Bootsman in Het is de liefde die we niet begrijpen doet me denken aan Bootsman uit een boek van Astrid Lindgren; één van Barts favoriete auteurs.    
Bart Moeyaert signeert op 28/11/2003 mijn boek Verzamel de liefde. Hij schrijft “nog ongeveer acht dagen”, want hij weet dat ik op zes december jarig ben. Dat is hem ingefluisterd door een goede vriendin die ervoor zorgde dat er een heel speciale verjaardagskaart in mijn brievenbus zat.
Ik neem het boek onder mijn jas mee naar huis. Het is opeens van onschatbare waarde.
Ik ga Taal- en Letterkunde studeren, omdat ik graag boeken lees. Aan de universiteit wil ik leren wie op literair vlak een verschil gemaakt heeft en vooral waarom. Ik wil weten wat literatuur eigenlijk is en waarom het mij boeit en iemand anders niet. Gaandeweg krijg ik een antwoord op mijn vragen. Mijn leesrepertoire blijft groeien: ik probeer hierbij vooral mijn eigen smaak te verbreden. Door aan medestudenten te vragen wat zij mooi vinden, probeer ik mijn boekenkeuze te evalueren. Soms lees ik net een boek waarvan ik vermoed dat het me net niet zal aanspreken, om te weten waarom dat zo is. Annie M. G. Schmidt en Bart Moeyaert blijven mijn boekenkast vullen. Ik leer hen anders te benaderen, hoewel ik zeker weet dat ik ze nooit loslaat.  

 Karen