Boeken

Nieuwe en minder nieuwe kinderboeken, warm aanbevolen (of net niet).

Nieuws

Het reilen en zeilen in de wereld van het kinderboek en de leesbevordering.

Ons gedacht

Onze mening over wat er gebeurt in de kinderboekenwereld, genuanceerd én ongezouten.

Elders gelezen

Lezenswaardige artikelen, opmerkelijke websites, kortom: alles wat u gezien moet hebben.

Extra

Wedstrijden, oproepen, leuke wetenswaardigheden, en meer ditjes en datjes.

Home » Ons gedacht, Warmmaker

Mooi mooier mooist

Door op 17/03/2008 – 00:2917 reacties

Mooi!
Mooi?
Mmmmm mooi…
Of net niet?

Het allerfijnste aan de verkiezing van het ‘mooiste kinderboek aller tijden’ was misschien wel dat heel veel mensen gingen nadenken over hun allermooiste kinderboek. Ook ik. Wie mocht er van mij op het hoogste schavotje?
Het bleek algauw geen makkelijke keuze. Alleen al op basis van de longlist van 99 titels besefte ik al snel dat er toch een behoorlijk aantal ‘erg mooie boeken’ bestaan - en gelukkig maar, want zou ik zonder al dat moois op mijn boekenweg ook een echt lezer geworden zijn? Maar ‘erg mooi’ is nog iets anders dan het ‘mooiste aller tijden’. Waar in mijn leesgeschiedenis zat dat juweeltje verstopt?
Ik wikte, ik woog, ik wikte nog meer, ik was streng en nog strenger en dan nog strenger. Van de 99 bleven nog een twaalftal titels over. Toen begon de ellende. Hoe kies je in godsnaam tussen de dierenverhalen van Toon Tellegen en Winnie de Poeh? Tussen Klein verhaal over liefde van Marit Törnqvist en die andere prachtige vertelling over verlangen en liefde, Wachten op Matroos van André Sollie en Ingrid Godon? Tussen Edward Tulane, het onuitstaanbare porseleinen konijn van Kate DiCamillo dat maar mondjesmaat leert wat liefde is, en het onweerstaanbare duo wolf en schaap uit Schaap met laarsjes van Maritgen Matter? Tussen De schepping en Het boek van alle dingen? Onbegonnen werk, zonder enige twijfel. Tot overmaat van ramp dwaalden mijn gedachten af naar titels die ik niet tegenkwam onder de 99 uitverkorenen.  Al snel stonder er alweer achttien mooimooimooie boeken op mijn lijstje.
Achttien!
(Het meest verbazingwekkende was nog dat dat lijstje helemaal niets gemeen had met de uiteindelijke shortlist van tien.)
Maar laat me van mijn hard een steen maken en streng zijn.
Erg streng.
Maar strenger dan deze vier, nee, dat kan ik niet.
Dit zijn mijn aller-, allermooiste in absoluut willekeurige volgorde:

Misschien wisten zij alles. 313 verhalen over de eekhoorn en andere dieren (Toon Tellegen)
Deze verrast natuurlijk niet, na mijn vorige post. Om de magnifieke, virtuoze taal, om de fijne humor en de lichte melancholie, om de filosofische diepgang, om het alomvattende, om de onvergetelijke mier en eekhoorn, om de voortdurende verwondering en de glimlach die de verhalen steeds weer op mijn lippen weten te toveren.

Je moet dansen op mijn graf (Aidan Chambers)
Het boek dat de wereld voor mij even liet stoppen met draaien. Het boek waarna alles anders was, het boek waarna ik anders was, als mens, als lezer. Het boek dat me raakte op een manier waarop ik noch eerder, noch later door een boek geraakt werd. Een hele eindverhandeling heb ik er destijds aan gewijd, en nog kan ik er niet helemaal de vinger op leggen. De magistrale vernieuwende vorm, de prachtige taal, de prikkelende rijkdom aan ideeën, het fascinerende en aangrijpende verhaal, de nauwelijks uitgesproken maar zinderende erotische geladenheid en de ontroerende tederheid: nog grijpen ze me aan als ik het boek opensla en op een willekeurige bladzijde begin te lezen.

Kleine Sofie en Lange Wapper (Els Pelgrom en Thé Tjong-Khing)
Onvergetelijk is ze, Kleine Sofie die alles wil weten ‘Wat Er In Het Leven Te Koop Is’, en al even onvergetelijk zijn haar poppen en knuffels die ervoor zorgen dat die wens ook in vervulling zal gaan. Het verhaal is prachtig opgebouwd, prachtig geschreven, prachtig geïllustreerd. Het einde is schokkend, ontroerend, troostend en van een haast onwezenlijke schoonheid. ‘Een eindeloze reis was begonnen’: nog razen de emoties door me heen als ik aan dat ene zinnetje denk.

De Wissewaswinkel. Alices wondergoed voor feesten en verjaardagen (Frédéric Clément)
Een juweeltje, een kleinood, een feest voor oog en oor. Een heerlijk boek, met een bijzondere vorm, bijzondere afbeeldingen die veel meer zijn dan illustraties, en o-la-la wat een taal. Ze is merveilleux in het Franse origineel, maar misschien nog wonderlijker in de Nederlandse vertaling – een meer dan sterk staaltje van Bart Moeyaert. Een boek om met ingehouden adem te doorbladeren, om te koesteren, om verliefd op te worden en te blijven, een leven lang.

Mijn vier mooiste. Maar gelukkig hoef ik niet echt te kiezen: mijn bovenste plankje is ruim genoeg voor achttien boeken. En nog een paar.

17 reacties »

  • stefan zegt:

    Dat je lijstje niets te maken had met de uiteindelijke shortlist van 10 is helemaal niet zo vreemd te noemen. De titel van Mooiste Kinderboek Aller Tijden was in de eerste plaats een populariteitsprijs, eerder dan een literaire prijs. Op het lijstje stonden heel wat namen die er eigenlijk nooit hadden mogen tussenstaan, inclusief die van de uiteindelijke winnaar Fantasia. Ik was ook erg verbaasd dat Stichting Lezen met zulk een longlist naar buiten durfde komen. Maar navraag bij hen maakte snel duidelijk hoe dat kwam: bij de samenstellers van de longlist zaten onder andere ook de boekhandels. En de tendens dat men in de jeugdboekenwinkels de laatste jaren eerder gefascineerd is door verkoopscijfers dan voor literaire fijnheid zal al wel meer mensen opgevallen zijn.
    Hoe het ook zij, Geronimo zal verkopen de komende tijd. Het boek met de geurtjes als je over de illustraties krabt heeft het gehaald van schitterende jeugdliteratuur zoals Peter van Gestels Mariken, Guus Kuijers Het boek Van Alle Dingen of Bart Moeyaerts De Schepping om er maar enkele te noemen. De boekhandelaars blij! Want wat zouden ze zijn met een winnaar zoals Het Boek Van Alle Dingen? Dat boek verkocht toen al niet en daar zou zo een prijs niet veel aan veranderen. Geronimo betekent kassa.
    Jammer van die verkiezing die zo mooi had kunnen zijn. Maar uiteindelijk was het allemaal een slag in het water. Jammer. Zo jammer…

  • stefan zegt:

    Toch nog even toevoegen dat ik over één ding toch tevreden ben: Marc de Bel stond niet op de shortlist. Waar hadden we anders nu gestaan?

  • Joke zegt:

    Beste Stefan,
    Ik voel me aangevallen.
    Een ietsepietsie maar, hoor, geen zorgen ;)
    Ik heb namelijk een boekhandel.
    En nee, ik heb niet meegekozen om de top 100 samen te stellen.

    Heel graag maak ik winst, anders kan ik de boel vandaag nog sluiten (wat jammer genoeg steeds tot de mogelijkheden behoort, als kleine, zelfstandige boekhandel :( )
    Maar voor mij, én voor de meeste van mijn collega’s, staat kwaliteit nog steeds voorop. Ik heb het dan natuurlijk over mijn collega zelfstandige boekverkopers.

    Mijn eigen favoriet is Meester van de zwarte molen. Stond wel in de top 100, heeft de laatste ronde niet gehaald.
    Kom eens kijken in de boekhandel.
    Niet in een ketenwinkel dus.
    In een BOEKHANDEL!
    En laat je nog eens stevig verrassen door een boekenbabbel op inhoud!
    In Woeste Willem ben je in elk geval welkom.
    Vanaf morgen ben ik weer open.

    Groetjes,
    Joke

  • Katrien zegt:

    Oei! Is dit de volgende kapstok? Hullep!:-) Als ik over “mijn mooiste kinderboek(en)” zou gaan nadenken: ik zou er wel héél lang mee zoet zijn, dat is gewoon heel moelijk! Maar misschien maak ik voor dit blogje ook weleens zo’n tekst, en dan gelijk voor mijn eigen blog…

  • Dagoog zegt:

    Karin,
    jammer dat ik die boeken nu niet in mijn boekenkast staan heb. Ik heb nu zin om ze meteen te lezen ! Zodra de lading boeken die ik nog aan het lezen ben, haal ik ze bij de bib. De mooiste kan ik dan bij Joke kopen. Zo wordt iedereen er beter van !

    Joke,
    als ik eens in Aalst ben, kom ik zeker langs. Dan koop ik minstens één van de boeken die Karin zo mooi omschreef. Als ze niet in voorraad zijn, bestel ik ze vooraf. Kan dat via jouw blog ? Kun je activiteiten aanraden die in of om Aalst te doen zijn tijdens de zomervakantie ? Dan kan ik er meteen een daguitstap van maken met mijn kindjes (8, 6 en 2 jaar). Suggesties kun je altijd kwijt op d.dagoog.be

  • inge zegt:

    Ik pleit voor een herdruk van “De wissewaswinkel” in het Nederlands :-) Ik heb de schitterende Franse versie, maar helaas was de vertaling uitverkocht. Wie mij aan een redelijk gaaf exemplaar kan helpen, maakt van mij een heel gelukkig mens.
    Groetjes,
    Inge

  • stefan zegt:

    Joke, het doet me plezier dat er nog boekhandels zijn waar met een groot hart kinderboeken worden verkocht. Gelukkig.

    De ervaring die ik heb in mijn eigen kinderboekenwinkeltje in Hasselt is helaas anders. Vroeger kwam ik daar vaak voor een boekenbabbel met inhoud. Maar sinds een paar jaar kijkt men raar op als ik vraag naar bepaalde ‘goede’ auteurs. Dan moet men in de computer op zoek. Tussen de rekken vind ik er ook nog nauwelijks die heerlijke kinderliteratuur zoals die er vroeger was. Wel glitterboekjes en zeemzoete prentenboeken.

    Het is natuurlijk niet alleen een probleem van boekhandels (waaronder zeker ook de grote ketens). Ook uitgeverijen die vroeger borg stonden voor pure kwaliteit beginnen zich meer en meer op de fastfoodmarkt te gooien.

    Ik was afgelopen vrijdag op het Lentesalon van de Kinderconsul. Gerda Dendooven had Studio 100-directeur Hans Bourlon uitgenodigd om mee in discussie te gaan. Het debat ging over de groeiende inhoudsloze fastfoodcultuur waartegen alle inhoudelijke en artistieke kindercultuurinitiatieven moeten opboksen. Bourlon doodde elke discussie echter door de tegenstander uit te dagen aan te tonen dat de fastfood die hij dagelijks aan kinderen aanbiedt schadelijk is. Zo leep is die man. Natuurlijk kan je dat niet rechtstreeks aantonen. Maar wat kan je dan zeggen over de allesoverheersende marktpositie die die fastfood bekleedt, waardoor kinderen niet meer aan bijvoorbeeld boeken of programma’s met meerwaarde, gelaagdheid, artistieke schoonheid… toekomen?

    De nefaste werkelijkheid van die fastfood is helaas weer bewezen in de verkiezing van het allermooiste kinderboek. Geronimo Stilton met zijn geurende prentjes heeft het gehaald boven uw Meester van de Zwarte Molen en mijn Mariken. Nogmaals: helaas. Hoe kunnen we kinderen in godsnaam nog tot bij de goede boeken brengen?

  • Hilde C zegt:

    Stefan zegt: ‘Hoe kunnen we kinderen in godsnaam nog tot bij de goede boeken brengen?’ Wat ik doe, is klein beginnen: in eigen familie- en vriendenkring. En door als vrijwilliger actief te zijn bij de Kinder- en jeugdjury. Wij hebben zelf geen tv in huis, waardoor al een groot deel van de fastfoodcultuur aan ons voorbijgaat. En waardoor tijd vrij komt om veel te lezen…

  • Katrien zegt:

    Ik wil ook wel een herdruk in het Nederlands van “De Wissewaswinkel” (Le Magazin zin zin). Al is het maar omdat het een boek is dat Bart Moeyaert ooit vertaalde. Ik heb ooit een toneelbewerking ervan gezien, maar daar was ik echt niet enthousiast over. De fantasie die je als kijker kunt laten meespelen voor jezelf, werd me te veel afgestompt…

  • Karin zegt:

    @Stefan:
    Helemaal waar dat dit een populariteitspoll was. Zoals ik elders al schreef, voor een verkiezing van het mooiste kinderboek ‘aller tijden’ mag toch wel enig inzicht in die productie aller tijden verwacht worden… En die factor sluit je natuurlijk helemaal uit met een verkiezing-met-één-muisklik… Maar een verkiezing door een select groepje kenners ligt natuurlijk niet zo goed in de markt tegenwoordig…
    Wat de rol van de boekhandel betreft: ik durf er geen uitspraak over te doen, ik was er niet bij. Maar ik kan me voorstellen dat het feit dat boekhandelaars mee beslisten, een rol heeft gespeeld. Ik weet dat boekhandelaars er bij andere initiatieven bijvoorbeeld op hameren dat er op lijstjes vooral verkrijgbare titels moeten staan… (In dat opzicht zou ik de 99 nog eens willen bekijken, ik heb een vermoeden dat dit criterium inderdaad heeft meegespeeld…)

  • Karin zegt:

    @Joke:
    Er zijn héle goeie kinderboekwinkels. Bij jou ben ik nog niet langs geweest omdat Aalst een beetje ver is (hoewel, voor mijn trouwjurk reed ik wel tot daar ;-)), maar afgaande op je activiteiten heb ik wel een vermoeden ;-). In Leuven ken ik in elk geval zo’n schitterende kinderboekwinkel. Maar op vele plekken, en dan heb ik het niet specifief over kinderboekwinkels, is het nogal droevig gesteld…
    In een andere kinderboekwinkel in Leuven heb ik het meegemaakt dat ik aan de verkoopster naar ‘Van de vrouw die een huisje wilde bouwen in haar buik’ van Imme Dros vroeg. Nu is dat niet haar bekendste titel oké. Maar dat er gevraagd werd ‘Ine wie? Kunt u dat eens spellen?’, dat vond ik er wel over. Zwaar over, eigenlijk.

  • Karin zegt:

    @Inge en Katrien:
    Ik vrees dat dat wat ijdele hoop is, een herdruk van de Wissewaswinkel… Helaas…

  • Karin zegt:

    @Stefan, again:
    O fijn dat je vertelt over het Lentesalon van de Kinderconsul. Ik was erg graag gegaan, maar kon niet. Hmgrmble… wel jammer dat Hans Bourlon zijn toevlucht nam tot zulke dooddoeners, maar inderdaad, dat was ook wel te verwachten. Konden de anderen weerwerk bieden?

  • Karin zegt:

    @Hilde C:
    Inderdaad, klein beginnen. Dat doe ik ook. En dan wat groter, met een blog bijvoorbeeld ;-), of in een tijdschrift.
    Maar ik volg Stefan anderzijds ook wel als hij zegt dat het ‘fastfood’aanbod zo allesoverheersend wordt. Soms is het er moeilijk om daar – op grote schaal -tegen op te boksen.
    (En soms zelfs op kleine schaal – ik vind bijvoorbeeld de Kareltjes-boeken van Rotraut Susanne Berner geweldig voor peuters (en mijn kleuter en peuter vinden dat ook, by the way) maar de concurrentie met figuurtjes die niet alleen in boeken maar op dvd, bord en beker, mes en vork, rompertje, T-shirt, pantoffels, dekbedovertrek, muts, puzzel en bal, enz enz staan, is niet bepaald ‘eerlijk’: die merchandising zorgt voor een enorme herkennijg, en dat werkt natuurlijk fantastisch bij de doelgroep…)

  • Joke zegt:

    Beste Dagoog, Karin, Stefan,

    Aalst is nooit ver.
    Daar is Vlaanderen te klein voor:)

    Een goeie verkiezing begint van 0 en geeft iedere stemmer de kans in zijn/haar geheugen en ziel te graven, om zo tot een mooie selectie te komen.
    Daarom hecht ik erg weinig belang aan die ‘mooiste 100′.
    Misschien heeft het een paar niet-lezers wakkergeschud.
    Ook mooi natuurlijk.

    En waarom gaan kwaliteitsmensen in godsnaam en plein public de discussie aan met de fastfooders!
    Ach, brood en spelen, zullen we maar zeggen?

    Een goed boek is een goed boek, en daar verandert niemand wat aan.

    Groetjes,
    Joke

  • stefan zegt:

    Tja, Karin, wat kan je nog inbrengen als Hans Bourlon met zulke flauwe argumenten aan komt? Ik had de indruk dat de teneur er een was van “hoe kan je iemand met zo een zwak besef van kindercultuur in godsnaam overtuigen?” En men heeft het dan maar snel opgegeven. Het blijft een discussie tussen de weters en zij die niet willen weten. Wat doe je daaraan?

  • Katrien zegt:

    Dag Stefan,

    ik vind dat je echt 100% gelijk hebt wat Studio100 betreft, laat dat duidelijk zijn. Dat is wat ik in een vorig stuk van mij zoetigheden noemde. Maar het gaat Bourlon en de zijnen in dezen niet om “niet willen weten”. Volgens mij weten zij dat al te goed. Het gaat hen alleen maar om zoveel mogelijk verkopen, om lichtvoetig zijn. Om fastfood. Niets meer. En nog veel minder. Het is mij ook een beetje een raadsel waarom Gerda Dendooven net met hén in discussie wilde gaan.

Reageer!

Reageer onderstaand, of trackback van uw eigen website. U kunt ook de reacties ontvangen via RSS.

U kunt deze HTML tags gebruiken:
<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Deze website is Gravatar-enabled. U kunt uw eigen wereldwijd gebruikte G(lobally) R(ecognized) avatar verkrijgen op Gravatar.

Houd mij op de hoogte van nieuwe reacties. Of abonneer jezelf op deze discussie zonder te reageren.