Als oma van een eerste- leeskind volg ik de discussie over eerste leesboekjes natuurlijk met argusogen. Mijn kleinkinderen en ik kennen trouwens al ‘Jubelientje pakt uit in 26 stripverhalen’ . Nu staat Jubelientje leert lezen klaar. Zo’n combinatie van voorlezen en zelf lezen. Want eigenlijk is mijn eerste leeskleinkind nog niet aan zelf lezen toe. En bij navraag bij andere oma’s zijn hun kleinkinderen daar ook nog niet aan toe. Natuurlijk niet, ze gaan pas een maand naar school…In de kleuterklas, en al heel vroeg, zocht ze wel in alle mogelijke ‘schrijfsels’ naar letters en zelfs naar combinaties, maar de juf in de eerste klas is wijs: stap voor stap, en voor iedereen. En bovendien, mijn eerste leeskleinkind nestelt zich zo verzaligd met haar kleinere zusjes tegen mij aan als ik een voorleesboek bovenhaal. Zelf lezen ‘hoeft’ voor haar nog even niet. Het verwonderde mij, maar ik geniet mee en volg de juf: stap voor stap.

En toch plaatste ik al enkele eerste leesboekjes op de boekenplank. Ik dook zelfs in mijn verzameling, en vroeg mij af welke boekjes ik mij nog herinner; welke mij bijgebleven zijn, wat ik destijds op lezingen aanraadde en welke ik nu nog altijd zou aanraden. De eerste in de rij is de reeks Waaidorp van AMG Schmidt, uitgegeven in 1979. Ik las in die lang vervlogen tijd stukjes ervan in het ts. BOBO, en ik was meteen verkocht. In België was de reeks niet meteen te krijgen, dus ik bestelde ze in Nederland, in het dubbel, want meteen ook voor mijn zoons boezemvriendje dat te ver weg woonde om uit te wisselen. Zij hebben er allebei  mee leren lezen, en genieten van lezen (mijn zoon is nog altijd een verwoed lezer!). Ik weet niet of je ze nu nog kan krijgen, maar wie ze heeft, koester ze! Wat mij betreft hebben de zes deeltjes nog niets van hun originaliteit ingeboet. Bijv.: deel 1: Hoog en laag gaat over twee vrienden, Kees en Jelle. Het begint zo: ‘kees woont hoog    jelle woont laag’. Twee zinnetjes op één blad, dat verder volgetekend is met een realistische, maar sfeervolle tekening van Mance Post. Op de flap staat niet ‘na drie, of zes maanden leesonderwijs’, maar ik vermoed dat mijn eerste leeskleinkind rond nieuwjaar het verhaal over Kees in een flat en Jelle in een huis met tuin, zal kunnen lezen. Aan mij om haar nieuwsgierig te maken, met die eerste twee zinnetjes….De volgende deeltjes zijn: de tunnel: de bril van opa; het lege huis; Troep op de stoep en Met de eend naar zee.  Niks gedateerd (behalve dan dat de bewuste Eend -of de Vlaamse ‘geit’- een oldtimer geworden is…).

Ik blijf nog eventjes bij die ‘oldtimers’, maar dan in de boeken. Tweede in de rij staat Jetty Krever en Jenny Dalenoord: muis, mol en rat ,uitgegeven in 1981. Ik moest aan dit boekje denken toen ik een recent eerste leesboekje van Brigitte Minne in handen kreeg: ‘van kol, poes, rat, uil en raaf. Ook leuk, zeker, met genoeg fantasie geschreven,op AVI1 niveau, maar ik weet zeker dat mijn kleinkind eerder naar Krevers boekje zal grijpen. Waarom? Krever en Dalenoord overdonderen niet. de bladspiegel is rustiger, met tekeningen op ieder blad en in dialoog met de tekst. Ze zal niet meteen zovéél hoeven te lezen…Bij Minnes boekje staan de pagina’s vol tekst en om de zoveel pagina’s krijg je een bladvullende, -leuke, daar niet van- tekening van Wout Olaerts. Overweldigend en overdonderend, voor kindjes die lezen stap voor stap ervaren…

Wat er als derde staat, maar het kon evengoed een of twee staan, is Kikker en Pad zijn altijd samen van Arnold Lobel, voor het eerst uitgegeven in  1972, in 1982 met een Vlag en Wimpel bekroond en in 2007  opnieuw in zevende druk uitgegeven. De sfeervolle- zelfs ietwat filosofische verhaaltjes van Lobel waren altijd al favoriet bij ons. Het zal ook wel nieuwjaar worden eer dat eerste leeskindje ze echt zal kunnen lezen, maar ze kent de voorleesverhalen van Lobel al, dat scheelt.

Als voorlopig laatste staat Wat staat daar? van Rindert Kromhout en getekend door Annemarie Haeringen. Een boekje om samen te lezen met mijn kleinkinderen, en dan af en toe aan het leeskindje te vragen: Wat staat daar? Want net als Jubelientje leert Aap lezen. Hij krijgt namelijk een brief, maar hij kan nog niet lezen. Dus gaat hij naar vriend Bok om hulp vragen. En onderaan bepaalde bladzijden speelt zich een dubbel verhaaltje af: een conversatie tussen je leeskind, haas en kip, waarbij telkens één woordje gelezen moet worden. Mooi is dat, fantasierijk en stimulerend! Trouwens, dubbelverhaaltjes doen de kinderen goed kijken. Kennen jullie bijv. het prentenboek Kerstpap van Sven Nordqvist. Een tip voor de kerstdagen!!!

Er staan nog een hele rij andere boekjes klaar, en ik bericht er waarschijnlijk ook nog over. Maar met die eerste boekjes beginnen we: stap voor stap!

In boekenvriendschap,

Jet