O kom er eens kijken…
De spanning stijgt. Terwijl de mandarijntjes, nicnacjes en chocoladecenten de keuken veroveren, wordt er gezongen, afgeteld, gehoopt en gegist: wat zou hij brengen? En ook in wat er voorgelezen wordt, duikt de Goedheiligman steeds vaker op. Een greep uit de mooiste sintboeken uit onze boekenkast.
Pieteboe! van Erik van Os en Elle van Lieshout, met illustraties van Marjolein Krijger, is een tel- en zoekboek voor hele jonge kinderen. Op de eerste prent staat Sinterklaas eenzaam op het dek van de stoomboot: ‘Sint zoekt en zoekt de hele tijd. / ‘Piet, waar ben je? Zwarte Piet!’ / Alweer is Sint een Pietje kwijt.’ Hij gaat op zoek, naar Pieten die verstopt zitten achter flapjes. De tekst leest lekker voor, en terwijl er geteld en gezocht wordt, wordt er speculaas gebakken, met pepernootjes gestrooid, worden cadeautjes ingepakt, liedjes gezongen, wordt er over de daken gelopen met zakken vol pakjes, worden alle schoentjes en slofjes bij de haard gevuld en krijgt het paard hooi en wortels en een kusje: heel het sinterklaasgebeuren passeert met andere woorden de revue. Op de kleurrijke, dik omlijnde tekeningen valt veel te ontdekken. Mooi is dat de illustratrice in de eenvoudige prenten op elke bladzijde toch een mooie collagetechniek wist te verwerken, die het boek iets verrassends geeft.
Nog zo’n fijne introductie is Sinterklaas is jarig van Nannie Kuiper en Alice Hoogstad, waarin een klas kleuters samen met de juf de komst van de Sint voorbereidt. Ze spelen met verkleedkleren, ze knutselen een grote stoomboot in karton, ze maken pakjes, ze versieren de klas, ze zingen liedjes en in de turnles leren ze alles wat een zwarte piet moet kunnen. Dan breekt de grote dag aan en brengt Sinterklaas een bezoek aan de klas. De illustraties van Alice Hoogstad slagen er goed in het enthousiasme van de kleuters over te brengen – een enthousiasme dat overigens aanstekelijk werkt, zo bleek al twee keer toen we het boek met een Ventje meegaven naar de kleuterklas en er in de dagen die volgden kartonnen stoomboten verschenen in de klas en pietenturnlessen gegeven werden. Sinterklaas is jarig is vooral ook een fijn voorleesverhaal, door de eenvoudige maar zeer ritmische verzen van Nannie Kuiper. Dat zult u zo van me moeten geloven, want ik kan er niet uit citeren wegens… mee naar de klas.

Een (voor)leesboek voor wat oudere kinderen is Het paard van Sinterklaas van Tamara Bos. Het Chinese meisje Winky Wong wil maar één ding: een paard, een echt paard om op te rijden. De ouders van Winky vinden een paard veel te duur, maar als de sinterklaasperiode aanbreekt en Winky van haar enthousiaste klasgenoten meer leert over wat de man voor kinderen doet, stelt ze al haar hoop op hem. Haar ouders hebben het ondertussen veel te druk met hun restaurant, en bovendien begrijpen ze niks van al het gedoe rond Sinterklaas… Het Sinterklaasverhaal gezien door de ogen van een allochtoon kind, dat niet vertrouwd is met de traditie, levert een aardig verhaal op.
Datzelfde gegeven ligt ook aan de basis van ‘De schoenen van Said’ van Pauline Michgelsen, dat eerder als apart boek verscheen en nu is opgenomen in Het heerlijkste Sinterklaas voorleesboek. Said woont nog niet zo lang in Nederland en snapt niks van alle Sinterklaastradities. Zijn schoen wil hij al helemaal niet zetten: zijn schoeen zijn net nieuw en lekker warm! Op sinterklaasavond wordt Said wakker van een geluid onder zijn bed. Daar ligt Sinterklaas, die de schoenen van Said zoekt! En als Saids ouders wakker worden van het lawaai, bieden ze de onverwachte gast in de traditie van hun land aan samen thee te drinken. Een prachtig verhaal waarin bekende en nieuwe tradities op mooie en overtuigende wijze samengaan. In Het heerlijkste Sinterklaas voorleesboek, een bundel vol sintverhalen en -gedichten van bekende namen als Annie M.G. Schmidt, Imme Dros, Hans Hagen, Bart Moeyaert, Sieb Posthuma, Edward van de Vendel en vele anderen, in kleur geïllustreerd door onder anderen Fiep Westendorp, Sebastiaan van Donick, Harrie Geelen, Philip Hopman, Jan Jutte en Martijn van der Linden. De meeste van de opgenomen verhalen verschenen eerder al elders, maar dat doet weinig af aan het heerlijkheidsgehalte van deze bundel, die een mooie mix biedt van klassieke sinterverhalen, zoals die over Jip en Janneke, en verrassende eigentijdse interpretaties. Een van de hoogtepunten is het door Sebestiaan van Doninck geïllustreerde ‘Winterhaas’ van Edward van de Vendel, waarin Kef, de boerderijhond, de andere dieren groot nieuws brengt: ‘We krijgen bezoek. Ik heb het zelf van de mensen gehoord. En het bezoek brengt cadeautjes mee! (…) De kinderen van de boer roepen het al de hele dag. Hij komt, hij komt, hij komt!’ VanEdward van de Vendel is ook het gedicht ‘Sint’ opgenomen (dat we met zijn toestemming volledig publiceren):
Hij is er,
dan vertrekt hij weer.
Ertussen duurt maar even.
Kan dat niet andersom -
een jaar cadeautjes geven?
Zien we Sinterklaasje
op 4 december gaan.
Niet erg,
een dagje wachten:
de zesde komt hij aan.
Het heerlijkste Sinterklaas voorleesboek is inderdaad een heerlijk boek om vele avonden uit voor te lezen!
Maar het aller-, allermooiste sinterklaasboek is toch wel…

… Sinterklaas, een schitterend kijkboek waarin Charlotte Dematons op dertien dubbele pagina’s een inkijk biedt in de wereld van de Goedheiligman. Van het voorbereidende werk in Spanje, over de bootreis en de aankomst in de lage landen bij de zee, tot het uitdelen van de pakjes en de terugkeer in Spanje: werkelijk alles is door Dematons minutieus geschilderd. Daarbij geeft ze blijk van een grote zin voor details: details die de kindervriend en zijn arsenaal pieten helemaal tot leven laten komen (de lievelingspoes die de Sint overal vergezelt bijvoorbeeld, de pieten die een verjaardagscadeau kopen voor de Sint), details die een antwoord bieden op de vele vragen die kinderen zich kunnen stellen (waar wordt al dat lekkere snoepgoed emaakt? wat gebeurt er met al de tekeningen die de Sint elk jaar van de kinderen krijgt? zit die boot niet propvol pakjes?),details die elk een eigen verhaal vertellen, maar ook details vol grapjes en knipoogjes (de Sint die bij aankomst meteen een hele rij hulpsinterklazen inspecteert, de piet die nog voor de Sint voet aan wal heeft gezet een interview weggeeft aan een journalist, de speeltuin voor de jonge pieten met speel- en klimtuigen in de vorm van schoorstenen en daken…). Op elke bladzijde is eindeloos veel te ontdekken. Magnifiek zijn de pagina’s met een dwarsdoorsnede van het huis van Sinterklaas (van de keuken en de wasplaats in de kelder tot de slaapkamers van de pieten op zolder) en van het ‘werkhuis’, waar het speelgoed ingepakt wordt, de snoep gemaakt wordt en de kleren van Sint en pieten gemaakt worden. Een lust voor het oog, een meesterwerk dat als geen ander de magische sfeer van dit unieke kinderfeest weet op te roepen, een boek om jaar na jaar uit de kast te halen en er dan avond na avond in te kijken.
