Kent u het? Het embleempje van de Nederlandse Kinderjury dat je in bijna elk boek kunt terugvinden? Waaraan denkt u dan? “Oh! Dit zal wel een goed boek zijn, want het is bekroond!” Of nog: “Kijk, “bekroond door de Nederlandse Kinderjury: dat zal dan heel waarschijnlijk wel een erg goed boek zijn!”

Ik moet de lezer die zijn weg zoekt doorheen het gigantische boekenaanbod uit een droom helpen, omdat dit soort opmerkingen soms een beetje zeer doen.

Want over dat embleempje van de Nederlandse Kinderjury in haast elk boek kunnen we kort zijn: dat wil namelijk ENKEL zeggen dat Nederlandse kinderen tussen 6 en 12 op een boek kunnen stemmen waarin dat embleempje (en het jaartal, we hebben net de periode 2010 gehad) staat. Als je ouder bent, kun je deelnemen aan de Jonge Jury, maar hier kom ik op terug. Dit embleem wil dus nog helemaal niks zeggen, en al helemaal niet of het ook een goed boek is.

Kinderen in Nederland mogen vrij lezen, wat er soms op neerkomt dat een kind maar één boek per jaar leest, en daar dan zijn of haar stem op kan uitbrengen.

Natuurlijk mag een kind een boek van Francine Oomen, Paul van Loon of Geronimo Stilton leuk vinden, deze boeken als “beste boek” bekronen, omdat je niks anders gelezen hebt, gaat een beetje verder. Om jouw kind, of het jou toegewezen kind net dat stapje verder te brengen, ben jij namelijk nodig. Jij, de helpende volwassene. Om het kind naar die boeken te leiden, die het anders niet of nauwelijks zal te lezen krijgen.

Toch wil ik er ook op wijzen dat sommige scholen in Nederland ook deelnemen aan de Kinderjury, en dat er volgens mij op die manier toch ook aan leesverdieping wordt gedaan.

Ook de Kinderjury heeft een tiplijst, waarop soms ook die niet-vanzelfsprekende boeken staan, die boeken die het kind een stap verder brengen. Of ze ook daadwerkelijk gelezen worden, zou ik niet kunnen zeggen, maar ik hoop het van harte.

Nog een positieve noot? Jeugdboekenrecensent Bas Maliepaard geeft jonge lezers tips over hoe ze tot een beoordeling van een boek kunnen komen.

De Jonge Jury wordt georganiseerd door Stichting Lezen Nederland, en wat mij betreft merk je dit ook: er staat meteen op de site van de Jonge Jury een lijst online, met alle verschenen boeken uit een bepaald jaar, waaruit jongeren vanaf 12 jaar een keuze kunnen maken. Zij werken met 20 kerntitels, die ook iets diepgaander zijn.

Beide jury’s hebben ook een luik waarin de boeken van het afgelopen jaar per thema gerangschikt zijn, wat zeer uitnodigend werkt.

Hierin verschilt het Vlaamse systeem grondig: er wordt gewerkt met lijsten van tien boeken, die vooraf door volwassenen zijn geselecteerd. In die lijsten zit heus niet alleen kommer en kwel, of moeilijk te verhapstukken werk, maar omdat Vlaanderen met “volwassen voorselectie” werkt, biedt dit volgens mij sowieso meer leesverdieping. Ook in deze lijsten zit humor, of dat vlotlezend avonturenverhaal. Ook Vlaanderen werkt met boeken die het jaar tevoren verschenen zijn. Kinderen komen samen in leesgroepen om over de genomineerde titels te praten, en komen zo tot een eigen oordeel. Zij MOGEN een boek niet goed vinden, terwijl een ander jurylid dat prachtig vindt. Daar is niets mis mee. En als leesgroepbegeleider haal je hier een ongelofelijke voldoening uit.